Viết CV tiếng Anh cho người Việt: những lỗi dịch hay gặp
Đừng dịch CV tiếng Việt từng dòng một. Hãy viết lại cho người đọc tiếng Anh: chọn một cách ghi họ tên, ghi ngày tháng và con số theo kiểu tiếng Anh, dùng chức danh tự nhiên, và thay các câu khuôn mẫu bằng việc bạn đã làm. Các câu ví dụ bên dưới được giữ bằng tiếng Anh để bạn thấy rõ cách viết.
Họ tên
Tên tiếng Việt đặt họ lên đầu, còn người đọc tiếng Anh thường nghĩ từ cuối cùng mới là họ. Vì vậy, với “Nguyen Thi Mai Anh”, họ không biết nên gọi bạn thế nào, và có thể tưởng “Nguyen” là tên.
Có hai cách đều ổn: giữ thứ tự Việt Nam, hoặc đổi sang thứ tự phương Tây. Chọn một cách và dùng thống nhất trên CV, chữ ký email và các trang hồ sơ nghề nghiệp. Giấy tờ pháp lý thì giữ nguyên, nên khi điền biểu mẫu chính thức, hãy ghi đúng như hộ chiếu.
Trước NGUYEN THI MAI ANH
Tốt hơn Mai Anh Nguyen
Ngày tháng, con số và tiền
Đây là những chi tiết nhỏ nhưng có thể làm đổi nghĩa, và công cụ kiểm tra chính tả sẽ không bắt được.
- Ngày tháng: 03/04/2024 là ngày 3 tháng 4 ở Việt Nam, nhưng là ngày 4 tháng 3 ở Mỹ. Hãy viết tháng bằng chữ.
- Công việc hiện tại: ghi “Present”, đừng ghi “Now” hay “Until now”.
- Con số: tiếng Việt dùng dấu chấm cho hàng nghìn và dấu phẩy cho số thập phân. Tiếng Anh thì ngược lại.
- Tiền: ghi “VND 500 million”, đừng ghi “500tr”. Nộp ra nước ngoài thì có thể thêm số ước tính bằng tiền nước đó.
- Số điện thoại: nộp ra nước ngoài thì thêm +84 và bỏ số 0 đầu.
- Địa chỉ: “Da Nang, Vietnam” là đủ. Tên phường, xã ít có ý nghĩa với người đọc nước ngoài.
Trước 03/2023 - now. Handled 1.200 orders a month, GPA 8,5/10.
Tốt hơn March 2023 to Present. Handled 1,200 orders a month, GPA 8.5/10.
Chức danh
Dịch thẳng thường cho ra chức danh mà người nói tiếng Anh không dùng. Nếu công ty có chức danh tiếng Anh chính thức, hãy dùng đúng chức danh đó. Nếu không, chọn chức danh phổ biến gần nhất và đừng nâng cao hơn thực tế. Cách gọi khác nhau giữa các công ty và các nước, nên hãy xem thử tin tuyển dụng thật trong ngành của bạn.
- Nhân viên kinh doanh: Sales Executive hoặc Sales Representative, đừng ghi “Business Staff”
- Cộng tác viên: ví dụ Freelance Writer hoặc Part-time Assistant. “Collaborator” nghe lạ trong tiếng Anh, và còn có thể mang nghĩa kẻ cộng tác với kẻ địch.
- Chuyên viên: Specialist hoặc Officer, đừng ghi “Expert” vì từ này nhận quá nhiều
- Trưởng phòng: Manager hoặc Head of (tên phòng). Phó phòng: Deputy Manager.
- Thực tập sinh: Intern
Tên công ty, tên trường và xếp loại
Dùng tên tiếng Anh chính thức trên trang web của đơn vị đó hoặc trên bằng của bạn. Đừng tự dịch, vì người đọc có thể tra cứu. Công ty TNHH thường được viết là Co., Ltd., công ty cổ phần thường là JSC, nhưng hãy theo đúng cách công ty đó tự ghi.
Người đọc nước ngoài không biết phần lớn công ty Việt Nam, nên hãy thêm vài chữ mô tả, như “a 200-person logistics firm in Hai Phong”. Luôn ghi điểm kèm thang điểm. Nếu cần nêu xếp loại bằng, hãy dùng đúng cách ghi trên bằng hoặc bảng điểm tiếng Anh chính thức, vì “Giỏi” và “Khá” có nhiều cách dịch.
Những câu nghe lạ
Đây là các kiểu câu hay gặp, không trích từ CV của ai. Câu nào cũng hiểu được, nhưng người đọc giỏi tiếng Anh sẽ nhận ra ngay. Cách sửa thường là nói rõ bạn đã làm gì.
Trước Responsible for take care customer.
Tốt hơn Answered about 30 customer questions a day by phone and chat.
Trước Have experience 2 years in the field of sales.
Tốt hơn Sold office furniture for 2 years, closing about 15 orders a month.
Trước With the desire to contribute to the development of the company.
Tốt hơn Looking for a junior accounting role in a manufacturing company.
Trước Can work under high pressure.
Tốt hơn Handled 200 orders a day during the Tet sales peak.
Trước Participate in organizing event for customers.
Tốt hơn Organized a customer event for 150 guests in Hoi An.
Trước Office informatics, good English.
Tốt hơn Excel (pivot tables), Word, PowerPoint. English: IELTS 6.5 (2025).
Ngữ pháp mà tiếng Việt không đánh dấu
- Thì: dùng quá khứ cho việc đã xong, hiện tại cho công việc đang làm.
- Số nhiều: 3 customers, 2 years, many reports.
- Mạo từ: gạch đầu dòng thường bỏ “a” và “the” ở ngay đầu câu, nhưng bên trong câu thì giữ lại khi đọc thấy tự nhiên.
- Chính tả: chọn kiểu Mỹ hoặc kiểu Anh và dùng thống nhất.
Những gì nên bỏ
Với nhà tuyển dụng quốc tế, bạn thường có thể bỏ ngày sinh, giới tính, tình trạng hôn nhân, quê quán, số CCCD và tình trạng sức khỏe. Cũng nên bỏ lời cam đoan “những thông tin trên là đúng sự thật”, vốn quen thuộc trên giấy tờ Việt Nam nhưng lạ trong CV tiếng Anh. Công ty Việt Nam yêu cầu CV tiếng Anh vẫn có thể cần vài thông tin trong số này, nên hãy xem kỹ tin tuyển dụng.